Girişimci vizesi

Nedir?

Girişimci vizesi, halk arasında bu adla bilinen ama resmî adı "girişimciler için oturum izni" (autorización de residencia para emprendedores) olan izindir. 2013 tarihli Girişimcileri Destekleme Kanunu (Ley 14/2013), ekonomik çıkar nedeniyle İspanya'ya giriş ve kalışı kolaylaştırılan grupları sayar; girişimciler (emprendedores) bunlardan biridir¹. Bu düzenleme AB vatandaşlarına ve serbest dolaşım hakkı olanlara uygulanmaz¹. Türkiye AB üyesi olmadığından Türk vatandaşları bu kapsam dışında kalmaz ve izne başvurabilir¹³.

İzin, İspanya'ya girmek isteyen veya zaten bir kalış, oturum izni ya da vizesi olan ve İspanya'da girişimci olarak bir ekonomik faaliyet başlatmak, geliştirmek veya yönetmek isteyen yabancılara verilir¹. İzin İspanya'nın tamamında geçerlidir¹.

Girişimcilik faaliyeti ne demek?

Kanuna göre girişimcilik faaliyeti, yenilikçi olan ve/veya İspanya için özel ekonomik önem taşıyan ve bu konuda ENISA'dan (Empresa Nacional de Innovación) olumlu rapor almış faaliyettir¹. ENISA değerlendirmede şunlara bakar¹³:

• Başvuranın meslekî profili ve projeye katılımı. Birden fazla ortak varsa her birinin payı, vize veya izin istemeyenler dahil, değerlendirilir¹.
• İş planı: projenin, ürünün veya hizmetin tanımı ve gereken yatırım ile olası finansman kaynakları dahil finansmanı¹.
• İspanya ekonomisine katma değer, yenilik veya yatırım fırsatı yaratan unsurlar¹.

UGE'nin bilgilendirmesine göre asgari yatırım veya istihdam yaratma şartı yoktur².

Genel şartlar

Ley 14/2013'ün 62. maddesi, bu kanundaki tüm oturum izinleri için şu ortak şartları arar¹:

• İspanya'da düzensiz durumda bulunmamak¹.
• 18 yaşından büyük olmak¹.
• İspanya'da ve son iki yılda yaşanan ülkelerde, İspanyol hukukunda suç sayılan fiillerden adli sicil kaydı olmamak; ayrıca son beş yıl için adli sicil kaydı olmadığına dair beyan vermek¹.
• Anlaşmalı ülkelerde "istenmeyen kişi" olarak kayıtlı olmamak¹.
• İspanya'da faaliyet izni olan bir sigorta şirketiyle kamu veya özel sağlık sigortası¹.
• Kişi ve ailesi için kalış süresince yeterli ekonomik kaynak¹.
• İşlem harcını ödemek¹.

Bunlara ek olarak faaliyetin başlatılması için ilgili sektör mevzuatının öngördüğü yasal şartlar da karşılanmalıdır¹.

Başvuru adımları

UGE'nin talimat belgesi başvuruyu üç adımda anlatır³:

1. ENISA raporu: ENISA'nın internet sitesinde oturum açılır (kayıt yoksa önce kayıt olunur), "Autorización de Residencia para Emprendedores" seçeneği seçilip proje formu doldurulur³. Form kısmen kaydedilip sonra tamamlanabilir; tamamlanınca ENISA, UGE'ye bildirir ve değerlendirme sonrası raporu gönderir³. Projenin teknik belgelerinin tamamı ENISA'ya bu kanaldan iletilir³.
2. Göç belgeleri: Girişimci MI-T başvuru formunu doldurup imzalar, Modelo 790 kod 038 (madde 7, ilk izin) harcını öder ve ödemeden sonra verilen 22 karakterlik NRC numarasını not eder³. Pasaportun tüm sayfaları taranır³.
3. UGE sede'sinde başvuru: Elektronik sertifika veya Cl@ve ile giriş yapılır, başvuru türü (ilk, yenileme veya uzatma) seçilir ve belgeler yüklenir³. Sistem başvuru dekontu verir³.

Kanuna göre başvuru kişinin kendisi veya yasal temsilcisi tarafından elektronik olarak UGE'ye yapılır¹. Ley 14/2013 izinleri ve bunlarla ilgili tüm belgeler (eksik tamamlama, itiraz, bildirim) Bakanlığın elektronik sede'si üzerinden iletilir ve bunun için elektronik sertifika gerekir⁴.

Gerekli belgeler (ilk başvuru)

UGE sede'sinde ilk başvuruda şu belgeler yüklenir³:

• Geçerli pasaportun veya seyahat belgesinin tam kopyası³
• Yeterli ekonomik kaynak kanıtı³
• Kamu veya özel sağlık sigortası³
• Harç ödeme dekontu³
• Başvuranın imzaladığı MI-T formu³
• Adli sicil belgesi: İspanya'da 90 güne kadar kalış (estancia) durumundaysanız son iki yılda yaşadığınız ülke veya ülkelerden alınır ve son beş yıl için yeminli beyan eklenir³

İspanya dışından başvuruda adli sicil belgesi UGE'ye değil, izin verildikten sonra vize başvurusunda konsolosluğa sunulur³. İspanya'da oturum izni veya altı aydan uzun kalış izni olanlar da bu belgeyi sunmaz³.

Süreler ve vize

• ENISA raporu zorunludur ve on iş günü içinde verilir¹.
• UGE başvurusu Dirección General de Migraciones tarafından karara bağlanır; azami süre elektronik başvurudan itibaren 20 gündür ve bu sürede karar verilmezse başvuru kabul edilmiş sayılır (olumlu idari sessizlik)¹.
• Başvuran İspanya dışındaysa izin verildikten sonra ilgili oturum vizesini ister¹. Bu kanundaki oturum vizeleri bir yıl geçerlidir (izin daha kısaysa izin süresi kadar) ve konsoloslukça kural olarak 10 iş günü içinde karara bağlanır¹.
• Altı aydan uzun süreli izin verildiğinde TIE çıkarılması gerekir¹.

Süre, yenileme ve uzun süreli oturum

Girişimci oturum izni üç yıl geçerlidir¹. Süre dolunca iki yıllık yenileme istenebilir ve beş yılın sonunda daimi oturum alınabilir¹. Yenileme başvurusu, kanuna göre izni doğuran şartlar sürüyorsa elektronik olarak yapılır; süre bitiminden sonraki 90 gün içinde yapılan başvuru da önceki iznin geçerliliğini uzatır, ancak yaptırım işlemi açılabilir¹. Yenilemede de ENISA raporu yeniden istenir³. Uzun süreli oturum için bkz. uzun süreli oturum.

Aile

Eş veya benzer ilişkideki partner, reşit olmayan çocuklar, ekonomik olarak bağımlı ve kendi ailesini kurmamış reşit çocuklar ile bakmakla yükümlü olunan üst soy, başvuru sahibine katılabilir¹⁵. Aile üyeleri izni ve gerekiyorsa vizeyi birlikte ve eş zamanlı ya da sonradan isteyebilir; eş zamanlı başvurularda aile üyelerinin başvuruları da aynı anda karara bağlanır¹. Aile üyeleri için ayrı MI-F formu kullanılır⁴.

Ley 28/2022 ile gelen değişiklikler

Kanunun konsolide metnine göre Ley 28/2022 (startup kanunu) Ley 14/2013'te şu değişiklikleri yaptı¹:

• Eski 68. madde ("iş faaliyetine başlamak için giriş ve kalış") kaldırıldı; bu madde 23 Aralık 2022'den itibaren yürürlükten çıktı¹.
• 69. madde değiştirildi; yürürlükteki metne göre izin süresi üç yıl, yenileme iki yıldır, başvuru UGE'ye elektronik yapılır ve yurt dışındaki başvuranlar için izin ve vize işlemleri tek başvuruyla art arda yürütülür¹.
• ENISA raporunun usulünü ve değerlendirme ölçütlerini düzenleyen 70. madde de aynı kanunla değiştirildi¹.

Ayrıca yatırımcı oturumu ile ilgili 63-66. maddeler 3 Nisan 2025'ten itibaren Ley Orgánica 1/2025 ile içeriksiz bırakıldı¹. Bu konu golden visa maddesinde anlatılır.

Sık karıştırılan

Girişimci izni ve autónomo: Girişimci izni, ENISA'nın olumlu raporunu gerektiren özel bir oturum iznidir¹. Standart serbest çalışma izni ve vergi, sosyal güvenlik kaydı için autónomo maddesine bakın.

Girişimci izni ve dijital göçebe: Ley 14/2013, uluslararası uzaktan çalışanları (teletrabajadores de carácter internacional) girişimcilerden ayrı bir grup olarak sayar¹. Bkz. dijital göçebe vizesi.

Sık sorulanlar

Girişimci vizesi için ne kadar yatırım gerekir?

UGE'ye göre asgari yatırım veya istihdam şartı yoktur². Ancak iş planında gereken yatırım ve finansman kaynakları anlatılmalıdır ve ENISA bunu değerlendirir¹. Ayrıca kişi ve ailesi için yeterli ekonomik kaynak gösterilmelidir¹.

Türkiye'den başvurabilir miyim?

Evet. Yurt dışındaki başvuran için izin ve vize başvurusu tek başvuruyla başlar ve art arda işlenir¹. İzin verildikten sonra oturum vizesi konsolosluktan istenir¹.

Başvuru ne kadar sürede sonuçlanır?

ENISA raporu on iş gününde verilir ve UGE'nin karar süresi elektronik başvurudan itibaren 20 gündür¹. Bu sürede karar verilmezse başvuru kabul edilmiş sayılır¹.

Harç ne kadar?

Harç Modelo 790 kod 038, madde 7 (punto 7) ile ödenir³⁴.

Ailem benimle gelebilir mi?

Evet. Eş veya partner, çocuklar ve bakmakla yükümlü olunan üst soy birlikte veya sonradan başvurabilir¹⁵.