Beckham yasası

Nedir?

"Beckham yasası", İspanya'ya taşınarak vergi mukimi olan kişilerin belirli şartlarla mukim olmayanlar gelir vergisinin (IRNR) kurallarına göre vergilendirilmesini sağlayan özel rejimin halk arasındaki adıdır¹. Resmî adı "İspanya'ya yerleşen çalışanlar, profesyoneller, girişimciler ve yatırımcılar için özel vergi rejimi"dir ve IRPF yasasının 93. maddesinde düzenlenir¹. Kişi hukuken IRPF mükellefi olmaya devam eder, ancak vergisi özel kurallarla hesaplanır¹⁵.

Rejim, taşınmanın gerçekleştiği vergi yılı ve izleyen beş vergi yılı boyunca uygulanabilir¹⁵. Mukimliğin kazanıldığı yıl, taşınmadan sonra İspanya'da 183 günden fazla kalınan ilk takvim yılıdır⁶.

Vergi oranı ve kapsam

• İş ve diğer genel gelirlerde (tasarruf geliri dışı) 600.000 €'ya kadar olan kısım %24, aşan kısım %47 oranında vergilendirilir¹.
• Faiz, temettü ve değer artışı gibi tasarruf gelirlerine 6.000 €'ya kadar %19, 50.000 €'ya kadar %21, 200.000 €'ya kadar %23, 300.000 €'ya kadar %27 ve üstüne %30 uygulanır¹.
• Rejim süresince elde edilen iş gelirinin ve girişimci faaliyet gelirinin tamamı İspanya'da elde edilmiş sayılır¹⁷.
• Gelirler yıl bazında toplanır ve birbirinden mahsup edilemez¹.
• Ücretlerde stopaj oranı %24'tür; aynı işverenden yıllık 600.000 €'yu aşan kısma %47 uygulanır¹⁷.
• Rejimi seçen kişi servet vergisinde (Impuesto sobre el Patrimonio) yalnızca İspanya'daki varlıkları için mükellef olur¹².
• Rejimdekiler Modelo 720 vermek zorunda değildir⁴.

Şartlar (Ley 28/2022 sonrası)

Ley 28/2022 (girişimcilik ekosistemi yasası) rejimi 1 Ocak 2023'ten itibaren genişletti³. Bugünkü şartlar:

1. Önceki beş yıl mukim olmamak: Taşınmadan önceki beş vergi yılında İspanya'da mukim olmamak¹. Bu süre Ley 28/2022 ile 10 yıldan 5 yıla indirildi³.
2. Taşınma nedeni: Taşınmanın, rejimin ilk yılında veya bir önceki yılda aşağıdaki nedenlerden biriyle gerçekleşmesi¹.
3. İşyeri şartı: İspanya'daki bir işyeri (establecimiento permanente) üzerinden elde edilmiş sayılacak gelir elde etmemek; girişimciler ve yüksek nitelikli profesyoneller bu şarttan muaftır¹.

Kabul edilen taşınma nedenleri

• İş sözleşmesi: İspanya'daki bir işverenle iş ilişkisinin başlaması, işverenin görevlendirme mektubuyla (carta de desplazamiento) gönderilme ya da görevlendirme olmadan tamamen bilişim ve iletişim araçlarıyla uzaktan çalışma; profesyonel sporcular bu kapsam dışındadır¹.
• Yöneticilik: Bir şirkette yönetici (administrador) olmak; şirket varlık yönetim şirketi (entidad patrimonial) ise yöneticinin onunla bağlantılı sayılacak oranda payı olmamalıdır¹.
• Girişimcilik: Ley 14/2013'ün 70. maddesindeki usulle girişimci faaliyet olarak nitelenen bir ekonomik faaliyet¹.
• Yüksek nitelikli profesyonel: Gelirinin toplamda %40'ından fazlasını yeni kurulan şirketlere (empresas emergentes) hizmetten veya eğitim, araştırma, geliştirme ve inovasyon faaliyetlerinden elde etmek¹.

Dijital göçebeler ve girişimciler

Yasa, Ley 14/2013'teki uluslararası uzaktan çalışma vizesine sahip ücretli çalışanların taşınma şartını karşılamış sayılacağını açıkça belirtir¹. Bkz. dijital göçebe vizesi. Kendi hesabına çalışan bir dijital göçebe ise ancak faaliyeti girişimci faaliyet olarak nitelenirse veya yüksek nitelikli profesyonel şartını karşılarsa rejimden yararlanabilir¹. Ley 28/2022, yeni kurulan şirketlerin yöneticilerine pay oranından bağımsız olarak rejimi açtı³.

Aile üyeleri

Eş ve 25 yaşından küçük çocuklar (engellilerde yaş sınırı yok), evlilik yoksa çocukların diğer ebeveyni de rejimi seçebilir¹³. Şartlar¹:

• Ana mükellefle birlikte veya ana mükellefin rejimdeki ilk vergi yılı bitmeden İspanya'ya taşınmak¹.
• İspanya'da vergi mukimi olmak¹.
• Önceki beş yıl mukim olmama ve işyeri şartlarını karşılamak¹.
• Aile üyelerinin toplam vergi matrahının ana mükellefin matrahından düşük olması¹.

Aile üyeleri, ana mükellef rejimden çıkarsa veya rejimden vazgeçerse onunla birlikte rejim dışında kalır⁶.

Başvuru: Modelo 149

1. Kişinin NIF'i olmalı ve vergi mükellefleri siciline (Censo de Obligados Tributarios) kayıtlı olmalıdır; değilse önce kayıt beyannamesi verilir²⁸.
2. Modelo 149'dan önce, "Aportar documentación necesaria para optar por el régimen especial" işleminden gerekli belgeler elektronik olarak yüklenir; bu yüklemenin kayıt numarası Modelo 149'a yazılır⁶⁸.
3. Modelo 149 elektronik olarak verilir². Bildirim, İspanya Seguridad Social kaydında görünen faaliyet başlangıç tarihinden itibaren en geç altı ay içinde yapılmalıdır²⁶.
4. Bildirim her kişi için ayrı yapılır; ana mükellef, aile üyelerinden önce başvurur²⁸.
5. Agencia Tributaria uygun bulursa, en geç 10 iş günü içinde rejimin seçildiğini gösteren bir belge düzenler⁶.

Belgeler

Ana mükellefin bildirimine Seguridad Social kaydını gösteren belge, varsa oturum izni ve taşınma nedenine göre şu belgeler eklenir⁶:

• İspanya'daki işverenle yeni iş ilişkisinde: işverenden iş ilişkisini, Seguridad Social başlangıç tarihini, işyeri adresini ve sözleşme süresini gösteren belge⁶.
• İşveren görevlendirmesinde: görevlendirme mektubunun kopyası ve başlangıç tarihi, işyeri ile görevlendirme süresini gösteren belge⁶.
• Görevlendirme olmadan uzaktan çalışmada: işverenden iş ilişkisini, başlangıç tarihini ve İspanya'daki tahmini çalışma süresini gösteren belge⁶.

Rejim süresince yükümlülükler

• Yıllık beyan, normal IRPF beyannamesi yerine Modelo 151 ile verilir⁵⁷. 2025 yılı için Modelo 151'in son günü 30 Haziran 2026'dır⁹.
• Rejimden vazgeçme (renuncia), vazgeçmenin geçerli olacağı yıldan önceki kasım veya aralık ayında Modelo 149 ile bildirilir⁶.
• Şartlardan biri ihlal edilirse rejim dışında kalma (exclusión), ihlalden itibaren bir ay içinde Modelo 149 ile bildirilir⁶.
• İspanya'daki görev mukimlik devam ederken sona ererse, bu da bir ay içinde Modelo 149 ile bildirilir²⁶.

Sık karıştırılan

Beckham yasası bir vize ya da oturum izni değildir; yalnızca vergilendirme biçimini değiştirir¹. İspanya'ya gelmek için ayrıca çalışma izni veya başka bir oturum hakkı gerekir. Rejimi seçenler yalnızca İspanya kaynaklı gelirden vergilendirildikleri için çifte vergilendirme anlaşmalarının uygulanmasında İspanya mukimi sayılmaz⁷. Bu nedenle Türkiye-İspanya anlaşmasındaki mukim hükümlerini (vergi mukimliği) normal mukimler gibi kullanamazlar; Agencia Tributaria yine de bir uluslararası çifte vergi indirimi uygulanabileceğini belirtir⁷.

Sık sorulanlar

Beckham yasasında oran nedir?

İş gelirinde 600.000 €'ya kadar %24, üstü %47'dir¹. Tasarruf gelirlerinde oran %19 ile %30 arasındadır¹.

Kaç yıl yararlanılır?

Taşınma yılı ve izleyen beş vergi yılı, yani en fazla altı vergi yılı¹⁵.

Başvuru için süre var mı?

Evet. Modelo 149, Seguridad Social kaydındaki başlangıç tarihinden itibaren en geç altı ay içinde verilir²⁶.

Dijital göçebe vizesiyle Beckham yasasından yararlanılabilir mi?

Uzaktan çalışma vizesine sahip ücretli çalışanlar için yasa taşınma şartının karşılandığını açıkça belirtir¹. Diğer şartların (önceki beş yıl mukim olmamak gibi) da karşılanması gerekir¹.

Eşim ve çocuklarım da yararlanabilir mi?

Evet. 2023'ten beri eş ve 25 yaşından küçük çocuklar, birlikte veya ilk yıl bitmeden taşınmaları ve toplam matrahlarının ana mükelleften düşük olması şartıyla rejimi seçebilir¹³.

Rejimden çıkmak istersem ne yapmalıyım?

Vazgeçme, geçerli olacağı yıldan önceki kasım veya aralık ayında Modelo 149 ile bildirilir⁶.