Evlilik ve pareja de hecho nedir?

Nedir?

İspanya'da resmî (medeni) nikâh, Registro Civil (nüfus sicili) mevzuatına göre yapılır. Nikâhtan önce evlenecek kişilerin ehliyetini ve evlenme engeli bulunmadığını gösteren bir dosyanın (expediente matrimonial) ya da noter tutanağının (acta matrimonial) hazırlanması gerekir¹².

Pareja de hecho (unión de hecho), istikrarlı biçimde birlikte yaşayan çiftlerin bir resmî sicile kaydolmasıdır⁷. Örneğin Comunidad de Madrid'de kayıt, bölgenin Registro de Uniones de Hecho siciline yapılır⁷.

İspanya'da nikâh nasıl yapılır?

Dosya veya tutanak: Çift, ehliyet şartlarını ve engel bulunmadığını kanıtlamak için başvurur¹. Noter tutanağı, eşlerden birinin yerleşim yerindeki notere; dosya ise eşlerden birinin yerleşim yerindeki adalet sekreterine (letrado de la Administración de Justicia) veya Registro Civil yetkilisine yaptırılır¹.
Görüşme: Yetkili, her iki adayı ayrı ayrı ve gizli olarak dinleyerek ehliyetlerini ve engel bulunmadığını kontrol eder¹. Medeni hâl, ehliyet ve yerleşim yeri ile rızanın geçerliliğini değerlendirmek için ek bilgi ve belge isteyebilir¹.
Karar: Süreç nikâha izin veren veya reddeden bir kararla biter; ret gerekçeli olmalıdır¹. Karara karşı Dirección General de Seguridad Jurídica y Fe Pública'ya başvuru yolu vardır¹.
Nikâh: Resmî nikâh belediye başkanı veya yetkilendirdiği meclis üyesi, adalet sekreteri, noter ya da konsolosluk Registro Civil yetkilisi önünde kılınır¹. Nikâh tutanağını kıyan yetkili, eşler ve iki tanık imzalar¹.
Süre sınırı: İlanlar veya yerine geçen işlemlerden sonra bir yıl içinde nikâh kıyılmazsa yeniden ilan gerekir¹.

Adalet Bakanlığı da nikâhtan önce evlenme engeli bulunmadığını gösteren bir dosya veya noter tutanağı gerektiğini belirtir². Yetkili, rızanın geçerliliğini değerlendirmek için gerekli bilgi ve belgeleri isteyebilir¹.

Türk vatandaşı için: evlenme ehliyet belgesi

Yabancı yerel makamlar önünde evlenecek çiftler, Türk dış temsilciliğine şahsen giderek yabancı makama sunulmak üzere "evlenme ehliyet belgesi" alabilir³. Bu başvuruyu çiftin birlikte yapması gerekir³.

Yurt dışında Türk vatandaşları veya bir Türk vatandaşı ile bir yabancı, bulundukları ülkenin yetkili makamı önünde evlenebilir; bu evlilik Türk Medeni Kanunu'na uygun olmak ve butlan sebebi bulunmamak kaydıyla geçerlidir³.

Dış temsilciliklerde yalnızca her iki tarafın da sadece Türk vatandaşı olduğu evlilikler yapılabilir³.

Evliliğin Türkiye'de tescili

İspanyol makamı önünde yapılan evlilik, koca tarafından, koca yabancıysa kadın tarafından en geç otuz gün içinde, evliliği yapan makamdan alınan belgeyle o yerdeki Türk dış temsilciliğine bildirilir³. Temsilcilik bildirimi düzenleyerek aile kütüğüne tescil eder³.

Yabancı ile yapılan evliliğin tescili için istenen belgeler³:

Yabancı eşin uluslararası doğum belgesi (Formül A)³.
Uluslararası evlenme belgesinin aslı³.
Eşlerin nüfus cüzdanlarının asılları³.
Son 6 ay içinde çekilmiş 2 adet aynı, önden çekilmiş renkli fotoğraf³.

Dış temsilciliğe bildirim yapılamazsa, yabancı evlenme belgesi Türkçeye çevrilip usulüne göre onaylanır ve Dışişleri Bakanlığı'nın tasdik biriminde onaylandıktan sonra Türkiye'de nüfus müdürlüğüne sunulabilir³.

Pareja de hecho kaydı (Madrid örneği)

Madrid'de şartlar şunlardır⁷:

Reşit veya reşit kılınmış olmak⁷.
Özgür, açık ve bilinen şekilde, en az 12 ay istikrarlı olarak birlikte yaşamak⁷.
Başvurudan önceki 12 ay boyunca aynı adreste padrón kaydı olmak ve Comunidad de Madrid'de oturmak⁷.
Bekâr, dul, boşanmış veya yasal olarak ayrılmış olmak; üçüncü dereceye kadar akraba olmamak; başka bir pareja de hecho kaydı bulunmamak⁷.

Yabancılardan, ülkelerinin hukukuna göre evlenme ehliyet belgesi veya bekârlık belgesi istenir⁷. Medeni hâl ve padrón belgeleri başvuru tarihinde 3 aydan eski olmamalıdır; volante kabul edilmez⁷. Yabancı belgeler apostilli veya konsolosluk tasdikli olmalı, İspanyolca değilse Bakanlıkça atanmış yeminli tercüman tarafından çevrilmelidir⁷. Madrid sayfasında harç 82,12 € olarak yazılıdır ve modelo 030 ile ödenir⁷. Kayıt için önce randevu (cita previa) istenir ve belgeler verilen tarihte ofiste sunulur; harç makbuzu kayıt günü getirilir⁷.

Oturum iznine etkisi

Eş İspanyol vatandaşıysa: Yeni Yabancılar Yönetmeliği (Real Decreto 1155/2024) ile İspanyol vatandaşlarının aile bireyleri için ayrı bir geçici oturum izni düzenlenmiştir⁴. Kapsamda 18 yaşından büyük eş, AB, AEA veya İsviçre'deki bir resmî sicile kayıtlı partner ve en az 12 ay kesintisiz birlikte yaşadığını kanıtlayan kayıtsız partner vardır⁴. Ortak çocuk varsa önceki birlikte yaşama süresi aranmaz⁴. Evlilik, kayıtlı partnerlik ve istikrarlı partnerlik birbirleriyle bağdaşmaz sayılır⁴.

Eş başka bir AB, AEA veya İsviçre vatandaşıysa: Türk vatandaşı eş veya partner, "familiar de ciudadano de la Unión" (AB vatandaşı aile bireyi) kartına başvurur⁵. Eş ile birlikte, AB veya AEA'daki bir resmî sicile kayıtlı ve kaydı silinmemiş partner de kapsamdadır⁵. Kayıtsız partner için kalıcı bir bağ gerekir; en az bir yıl kesintisiz birlikte yaşama bu bağın kanıtı sayılır, ortak çocuk varsa istikrarlı birlikte yaşamanın kanıtlanması yeterlidir⁵.

Eş AB dışı yabancıysa (ör. iki Türk vatandaşı): Yol aile birleşimi (reagrupación familiar) iznidir⁶. Birleşimi yapacak kişinin İspanya'da en az bir yıl ikamet etmiş ve en az bir yıl daha ikamet için izin başvurusu yapmış olması gerekir⁶. Eşin yanı sıra, AB'deki bir resmî sicile kayıtlı partner veya en az 12 ay kesintisiz birlikte yaşadığını kanıtlayan kayıtsız partner de birleşime konu olabilir⁶.

Sık yapılan hatalar

Türk konsolosluğunda Türk ile yabancı arasında nikâh kıyılabileceğini sanmak: dış temsilcilikler yalnızca iki tarafı da sadece Türk vatandaşı olan çiftleri evlendirir³.
Evliliği 30 gün içinde Türk dış temsilciliğine bildirmemek³.
Yabancı belgeleri apostilsiz veya yeminli çevirisiz sunmak⁷. Bkz. apostil ve yeminli tercüme.

Sık sorulanlar

İspanya'da evlenmek için konsolosluktan hangi belgeyi almalıyım?

Yabancı makam önünde evlenecek çiftler Türk dış temsilciliğinden evlenme ehliyet belgesi alabilir; başvuruyu çift birlikte, şahsen yapar³. İspanya tarafında istenen diğer belgeleri dosyayı yürüten Registro Civil veya noter belirler¹.

Pareja de hecho kaydı oturum izni sağlar mı?

Partner İspanyol vatandaşıysa İspanyol vatandaşının aile bireyi iznine⁴, diğer AB vatandaşıysa AB vatandaşı aile bireyi kartına⁵, AB dışı yabancıysa aile birleşimine⁶ dayanak olabilir.

İspanya'da yaptığım evliliği Türkiye'de nasıl tescil ettiririm?

Evlilik en geç 30 gün içinde Türk dış temsilciliğine bildirilir³. Yabancı eşin Formül A doğum belgesi, uluslararası evlenme belgesinin aslı, nüfus cüzdanları ve fotoğraflar istenir³.

Nikâhı kim kıyar?

Belediye başkanı veya yetkilendirdiği meclis üyesi, adalet sekreteri, noter ya da konsolosluk Registro Civil yetkilisi¹. Nikâh iki tanık önünde yapılır¹.